Психологтар мен педагогтардың көзқарасы бойынша ата-аналар осы кезеңде неге назар аударғаны дұрыс? Ең маңызды кеңестерді жинадық.
Психолог кеңесі: баланың сезімін жоққа шығармаңыз
Егер бала «мектепке барғым келмейді» немесе «қорқып жүрмін» десе, бірден «қорқатын ештеңе жоқ» деп жауап беруге асықпаңыз.
Оның орнына нақты не мазалайтынын сұраңыз. Жаңа мұғалім бе? Сыныптастарымен қарым-қатынас па? Сабақтар ма? Әлде бірінші сыныпқа баратын бала мектепте өзін не күтіп тұрғанын білмей ме?
Баланың алаңдаушылығын түсіну — оған көмектесудің алғашқы қадамы.
Мектепті қорқыту құралына айналдырмаңыз
«Мектеп басталсын, сонда көресің», «Енді ойынға уақыт болмайды», «Мұғалім саған тәртіпті үйретеді» сияқты сөздер әзіл ретінде айтылса да, балада мектеп туралы жағымсыз түсінік қалыптастыруы мүмкін.
Мектепті жазалау немесе шектеулермен байланыстырмаған дұрыс.
Оқу жылының жаңа мүмкіндіктерін де еске түсіріңіз: достар, жаңа білім, қызықты сабақтар, үйірмелер мен жаңа тәжірибе.
Мұғалімдер кеңесі: баланың орнына бәрін жасамаңыз
Мектепке дейін қалған уақытта балаға қарапайым істерді өз бетімен орындауға мүмкіндік беріңіз.
Өз заттарын жинау, қажетті дәптерді табу, қаламдарын орнына қою, ертеңгі күнге қажет заттарды тексеру — осындай шағын міндеттердің өзі дербестікке үйретеді.
Әсіресе бірінші сынып оқушысына бәрін бірден талап етпей, алдымен бірге жасап көрсетіп, кейін біртіндеп жауапкершілікті өзіне берген дұрыс.
«Тек беске оқуың керек» деген талаптан сақ болыңыз
Жаңа оқу жылы басталмай тұрып балаға жоғары талап қою оның мектепке деген алаңдаушылығын күшейтуі мүмкін.
«Биыл тек жақсы баға күтудемін» деудің орнына оның талпынысы мен жаңа нәрсені үйренуге деген қызығушылығына көңіл бөліңіз.
Баға — оқу процесінің бір бөлігі ғана. Қателесу, бір нәрсені бірден түсінбеу немесе көмек сұрау да қалыпты жағдай.
Мұғалімді баланың алдында «қарсы тарапқа» айналдырмаңыз
Егер ата-ананың мектепке немесе мұғалімге қатысты сұрағы болса, оны ересектер арасында талқылаған дұрыс.
Баланың көзінше мұғалімнің беделін түсіретін сөздер айту кейін бала мен педагог арасындағы қарым-қатынасқа әсер етуі мүмкін.
Сонымен бірге баланың шағымдарын да елемеуге болмайды. Егер оны бір жағдай мазаласа, алдымен тыныш тыңдап, содан кейін қажет болса мұғаліммен сөйлескен дұрыс.
Баланы басқа оқушылармен салыстырмаңыз
«Басқалар әлдеқашан оқып жүр», «Сенің сыныптасың бәріне дайын» немесе «Мен сенің жасыңда...» деген салыстырулар мотивация берудің орнына қысым тудыруы мүмкін.
Баланың өз жетістіктеріне назар аударыңыз. Біреу жаңа ортаға тез бейімделеді, ал екіншісіне көбірек уақыт қажет болуы мүмкін.
Балаға қандай сөздерді айтпаған дұрыс?
Оқу жылы алдында кейбір қарапайым сөздердің өзі балаға қосымша қысым беруі мүмкін.
Мысалы:
«Мектеп басталсын, сонда демалыс бітеді».
Мектепті жазалау сияқты қабылдатуы мүмкін.
«Биыл тек жақсы бағалар күтемін».
Бала қателесуден қорқуы мүмкін.
«Сен енді үлкенсің, қорықпауың керек».
Жас үлкейген сайын алаңдауға болмайды деген сөз емес.
«Қарашы, басқалар дайын, ал сен...»
Салыстыру сенімділікті арттырмайды.
«Мұнда қорқатын ештеңе жоқ».
Оның орнына: «Сені нақты не мазалап жүр?» деп сұраған пайдалырақ.
1 қыркүйекті емтиханға айналдырмаңыз
Жаңа оқу жылының алғашқы күні мінсіз өтуге міндетті емес. Бала қобалжуы, бір нәрсені ұмытуы немесе жаңа ортада өзін бірден еркін сезінбеуі мүмкін.
Ең бастысы — бала мектептің алғашқы күндерін «бәрін дұрыс жасау керек» деген қысыммен емес, ата-анасының қолдауын сезініп бастауы.
Арқақоржын мен дәптерді дайындауға болады. Ал сенімділік пен тыныштық көбіне үйдегі әңгімеден басталады.
Жаңа оқу жылы бала үшін жаңа мүмкіндік болсын — жаңа талаптардың ғана емес, жаңа қызығушылықтардың, достықтың және жетістіктердің бастауы.
Жаңа оқу жылына «АНВАР»-мен бірге дайындалыңыз
Баланың мектепке деген сенімді көңіл күйі ата-ананың қолдауынан басталады, ал оқу жылына қажетті заттарды алдын ала дайындау соңғы күндердегі асығыстықты азайтуға көмектеседі.
«АНВАР»-дағы Мектеп жәрмеңкесінде жаңа оқу жылына қажетті арқақоржындар, пеналдар, дәптерлер, кеңсе тауарлары және шығармашылыққа арналған құралдарды бір жерден таңдауға болады.
Жаңа оқу жылына жақсы көңіл күймен және «АНВАР»-мен бірге дайындалыңыз!
-
В преддверии нового учебного года родители обычно сосредоточены на школьной форме, рюкзаке и канцтоварах. Но к 1 сентября важно подготовить не только школьные принадлежности, но и самого ребёнка — эмоционально.
Возвращение в школу вызывает разные чувства. Кто-то с нетерпением ждёт встречи с друзьями, а кто-то переживает из-за нового класса, учителей, нагрузки или просто неизвестности.
На что стоит обратить внимание родителям с точки зрения психологии и педагогики? Собрали основные рекомендации.
Совет психолога: не обесценивайте переживания ребёнка
Если ребёнок говорит: «Я не хочу в школу» или «Мне страшно», не спешите отвечать: «Да чего там бояться?».
Лучше попробуйте выяснить причину. Его беспокоит новый учитель? Отношения с одноклассниками? Учёба? Или будущий первоклассник просто пока не понимает, что его ждёт?
Понять причину переживаний — первый шаг к тому, чтобы действительно помочь.
Не используйте школу как способ напугать
«Вот начнётся школа — тогда посмотрим», «На игры времени больше не будет», «Учитель тебя быстро дисциплине научит» — даже сказанные в шутку фразы могут формировать негативное ожидание.
Школа не должна ассоциироваться исключительно с ограничениями и наказаниями.
Напоминайте и о другом: встречах с друзьями, интересных предметах, новых знаниях, кружках и событиях.
Совет учителей: не делайте всё за ребёнка
До начала учебного года можно постепенно передавать ребёнку простые обязанности.
Самому сложить свои принадлежности, найти нужную тетрадь, убрать ручки на место, проверить, всё ли готово на завтра, — такие мелочи помогают развивать самостоятельность.
С первоклассниками особенно важно не требовать всего сразу. Сначала сделайте вместе, покажите последовательность, а затем постепенно позволяйте ребёнку справляться самому.
Осторожнее с установкой «учиться только на пятёрки»
Если ещё до первого школьного дня ребёнок слышит, что от него ждут исключительно высоких оценок, это может усилить тревогу.
Вместо «В этом году жду только пятёрок» лучше обращать внимание на старание, интерес к новому и прогресс.
Оценка — только одна часть обучения. Ошибаться, чего-то не понимать с первого раза и просить о помощи — нормально.
Не превращайте учителя в «противоположную сторону»
Если у родителей возникают вопросы к школе или педагогу, лучше обсуждать их между взрослыми.
Негативные высказывания об учителе при ребёнке могут повлиять на его собственное отношение к педагогу и занятиям.
При этом жалобы самого ребёнка игнорировать тоже нельзя. Сначала спокойно выслушайте его версию, а если ситуация требует внимания — поговорите с учителем.
Не сравнивайте с другими школьниками
«Все уже подготовились, а ты...», «Твой одноклассник всё успевает» или знаменитое «А вот я в твоём возрасте...» редко дают нужную мотивацию.
Лучше обращать внимание на собственный прогресс ребёнка. Одному легко адаптироваться к переменам, другому требуется больше времени — и это нормально.
Какие фразы лучше не говорить перед школой?
Иногда даже привычные слова создают лишнее давление.
«Вот начнётся школа — отдых закончится».
Так школа начинает звучать как наказание.
«В этом году жду только хороших оценок».
Ребёнок может начать бояться любой ошибки.
«Ты уже большой, тебе нечего бояться».
Возраст не отменяет переживаний.
«Посмотри, другие уже готовы, а ты...»
Сравнение редко добавляет уверенности.
«Тут вообще нечего переживать».
Полезнее спросить: «А что именно тебя беспокоит?»
Не превращайте 1 сентября в экзамен
Первый школьный день не обязан пройти идеально. Ребёнок может волноваться, что-нибудь забыть или не сразу почувствовать себя уверенно в новой обстановке.
Гораздо важнее, чтобы начало учебного года ассоциировалось не с необходимостью «всё сделать правильно», а с ощущением поддержки.
Рюкзак и тетради можно подготовить заранее. А уверенность и спокойствие ребёнка во многом начинаются с того, какие слова он слышит дома.
Пусть новый учебный год станет для ребёнка началом не только новых задач, но и новых интересов, знакомств и достижений.
Готовимся к новому учебному году вместе с «АНВАР»
Уверенность ребёнка перед школой начинается с поддержки родителей, а заранее подготовленные школьные принадлежности помогают избежать лишней спешки в последние дни августа.
На Школьной ярмарке в «АНВАР» можно подобрать всё необходимое к новому учебному году: рюкзаки, пеналы, тетради, канцтовары и принадлежности для творчества.
Готовьтесь к новому учебному году с хорошим настроением и вместе с «АНВАР»!