Алғашқы күндерден мінсіз нәтиже күтпеңіз
Жазғы демалыстан кейін бірден сабаққа толықтай кірісіп кету барлық балаға бірдей оңай емес. Біреуге бірнеше күн жеткілікті болса, енді бір балаға көбірек уақыт қажет болуы мүмкін.
Сондықтан алғашқы апталарда бағаға ғана назар аудармай, баланың жалпы жағдайын да бақылаған дұрыс. Оның шаршауы, көңіл күйі мен мектепке деген көзқарасы да маңызды.
«Бүгін қандай баға алдың?» деген сұрақпен шектелмеңіз
Мектептен келген баладан ең алдымен бағасын сұрау әдетке айналып кетуі мүмкін. Бірақ оқу күні тек бағадан тұрмайды.
Оның орнына:
- «Бүгін не қызық болды?»;
- «Қай сабақ саған ұнады?»;
- «Бүгін саған не қиын болды?»;
- «Достарыңмен қалай уақыт өткіздің?» —
деп сұрап көріңіз.
Мұндай сұрақтар баламен тек үлгерімі туралы емес, оның мектептегі күнделікті өмірі туралы сөйлесуге мүмкіндік береді.
Мектептен кейін демалуға уақыт беріңіз
Сабақтан үйге келген бойда баланы үй тапсырмасына отырғызуға асықпаған дұрыс. Бірнеше сағат мектепте болғаннан кейін оған аздап демалып, тамақтанып, басқа іске көңіл бөлу қажет болуы мүмкін.
Қысқа үзілістен кейін сабаққа отыру әлдеқайда жеңіл болуы ықтимал.
Баланың шаршауын байқап жүріңіз
Жаңа оқу жылының басында күн тәртібі мен жүктеме өзгереді. Сондықтан бала алғашқы апталарда әдеттегіден тезірек шаршауы мүмкін.
Егер ол кешке ашуланшақ болып, зейін қоюы қиындаса немесе бұрынғыдан ертерек ұйқысы келсе, оның күн тәртібін қайта қараған жөн.
Мектеп, үй тапсырмасы, үйірмелер мен бос уақыт арасында тепе-теңдік болғаны маңызды.
Басқа балалармен салыстырмаңыз
«Сыныптасың бәрін үлгеріп жүр», «ағаң сенің жасыңда жақсы оқыған» деген салыстырулар балаға көмектесудің орнына қосымша қысым тудыруы мүмкін.
Әр бала жаңа оқу жылына әртүрлі бейімделеді. Сондықтан оның нәтижесін басқа балалармен емес, өзінің алдыңғы жетістіктерімен салыстырған дұрыс.
Қателесуге мүмкіндік беріңіз
Ұмытылған дәптер, орындалмай қалған тапсырма немесе алғашқы төмен баға — оқу жылының сәтсіз басталғанын білдірмейді.
Бірден ұрыспай, жағдайды бірге талқылап көріңіз: не себеп болды және келесі жолы оны қалай болдырмауға болады?
Осылайша бала қателікті қорқыныш ретінде емес, тәжірибе ретінде қабылдауды үйренеді.
Көмектесіңіз, бірақ бәрін баланың орнына жасамаңыз
Жаңа оқу жылының басында балаға сөмкесін жинауды, тапсырмаларын жоспарлауды немесе сабақ кестесін есте сақтауды еске салу қажет болуы мүмкін.
Бірақ барлық істі оның орнына орындап берудің қажеті жоқ. Біртіндеп жауапкершілікті баланың өзіне беріп, қажет кезде ғана қолдау көрсеткен дұрыс.
Мектеп туралы айтқысы келмесе, бірден талап етпеңіз
Кейбір балалар мектептен келе сала бүкіл күнін айтып береді. Басқаларына алдымен демалып, ойын жинақтау үшін уақыт қажет.
Егер бала бірден сөйлескісі келмесе, оған мүмкіндік беріңіз. Кейін тыныш жағдайда әңгімеге қайта оралуға болады.
Ал егер бала ұзақ уақыт бойы мектепке барудан бас тартып, үнемі мазасызданып немесе оның мінез-құлқында айқын өзгерістер байқалса, жағдайды мұғаліммен немесе тиісті маманмен талқылаған жөн.
Жаңа оқу жылын бірге бастаңыз
Алғашқы апталарда балаға ең қажет нәрсенің бірі — ата-анасының қолдауы мен түсіністігі.
Бағалар мен нәтижелерге ғана емес, баланың жаңа оқу ырғағына қалай бейімделіп жатқанына да назар аударыңыз. Тыңдаңыз, сұрақ қойыңыз, демалуға уақыт беріңіз және кішкентай жетістіктерін де байқап жүріңіз.
Жаңа оқу жылы бір күннен тұрмайды. Балаға өз ырғағымен бейімделуге мүмкіндік беріңіз.
-
Первые недели нового учебного года — период адаптации к расписанию, занятиям и ежедневным обязанностям. Даже ребёнок, который с радостью ждал возвращения в школу, после первых учебных дней может сильнее уставать или быть эмоциональнее обычного.
В этот период задача родителей — не требовать мгновенных результатов, а помочь ребёнку постепенно освоиться в новом учебном ритме.
Не ждите идеальных результатов с первых дней
После летних каникул не всем детям одинаково легко сразу включиться в занятия. Одному достаточно нескольких дней, другому может потребоваться больше времени.
Поэтому в первые недели обращайте внимание не только на оценки. Важно и то, насколько ребёнок устаёт, с каким настроением возвращается домой и как в целом воспринимает начало учебного года.
Спрашивайте не только об оценках
Вопрос «Что сегодня получил?» легко становится главным после каждого школьного дня. Но жизнь ребёнка в школе гораздо шире оценок.
Попробуйте спросить:
- «Что сегодня было интересного?»;
- «Какой урок тебе понравился?»;
- «Что сегодня оказалось сложным?»;
- «Как прошёл день с одноклассниками?».
Такие вопросы помогают говорить не только об успеваемости, но и о том, что ребёнок действительно проживает в школе.
Оставляйте время на отдых после школы
Необязательно усаживать ребёнка за домашнее задание сразу после возвращения домой. После нескольких часов занятий ему может понадобиться время, чтобы поесть, отдохнуть и переключиться.
Небольшая пауза между школой и домашними заданиями может сделать вторую половину дня комфортнее.
Обращайте внимание на усталость
С началом учебного года меняется нагрузка и весь распорядок дня. Поэтому в первые недели ребёнок может уставать быстрее обычного.
Если к вечеру ему сложно концентрироваться, он становится раздражительнее или постоянно хочет спать, стоит посмотреть на общую нагрузку.
Школа, домашние задания, дополнительные занятия и отдых должны оставаться в разумном балансе.
Не сравнивайте с другими детьми
Фразы вроде «А твой одноклассник всё успевает» или «Твой брат в твоём возрасте учился лучше» редко помогают ребёнку справиться с трудностями.
У каждого свой темп адаптации. Гораздо полезнее сравнивать текущие результаты ребёнка с его собственным прогрессом, а не с успехами окружающих.
Разрешайте ошибаться
Забытая тетрадь, невыполненное задание или первая плохая оценка ещё не означают, что учебный год начался неудачно.
Вместо того чтобы сразу ругать, попробуйте вместе разобраться, что произошло и что можно сделать иначе в следующий раз.
Так ошибка становится опытом, а не причиной бояться неудачи.
Помогайте, но не делайте всё за ребёнка
В начале года ребёнку может потребоваться помощь: напомнить собрать рюкзак, посмотреть расписание или спланировать домашние задания.
Но постепенно ответственность стоит передавать самому школьнику. Родитель может быть рядом и помогать, когда это действительно нужно, не выполняя все задачи вместо него.
Не требуйте сразу рассказывать всё о школе
Одни дети готовы рассказывать о школьном дне сразу с порога, другим нужно сначала отдохнуть и переключиться.
Если ребёнок не хочет разговаривать прямо сейчас, дайте ему время и вернитесь к разговору позже.
Если же он длительное время категорически не хочет идти в школу, постоянно тревожится или вы замечаете выраженные изменения в поведении, ситуацию стоит обсудить с учителем или подходящим специалистом.
Начните новый учебный год вместе
В первые недели ребёнку особенно важны поддержка и внимание родителей.
Интересуйтесь не только оценками, но и тем, как он привыкает к новому ритму. Слушайте, задавайте вопросы, оставляйте время для отдыха и замечайте даже небольшие успехи.
Новый учебный год — это не один день. Дайте ребёнку время освоиться и войти в школьный ритм постепенно.